Unijne rozporządzenie w sprawie ujawniania informacji dotyczących zrównoważonego finansowania (SFDR) to fundament unijnych ram zrównoważonego finansowania, jednak proponowane przez Komisję zmiany mogą osłabić porównywalność, ambicje i zróżnicowanie produktów, jeśli kluczowe luki nie zostaną wyeliminowane.
W listopadzie 2025 r. Komisja Europejska zaproponowała wprowadzenie zmian w rozporządzeniu regulującym ujawnianie informacji dotyczących zrównoważonego finansowania (SFDR), które obowiązuje od 2021 r. i stanowi podstawę unijnych ram zrównoważonego finansowania.
Proponowane zmiany mają na celu wyeliminowanie niedociągnięć stwierdzonych w rozporządzeniu, które nakłada na uczestników rynku finansowego obowiązek ujawniania informacji o tym, w jaki sposób wpływ na zrównoważony rozwój jest uwzględniany w ich decyzjach inwestycyjnych, oraz klasyfikowania produktów finansowych zgodnie z ich ambicjami w zakresie zrównoważonego rozwoju.
Reforma wprowadza trzy nowe kategorie produktów — ESG Basics, Transition i Sustainable — i ma na celu uproszczenie ujawniania informacji przy jednoczesnym zmniejszeniu obciążeń związanych z zapewnieniem zgodności.
Najważniejsze wnioski z naszej analizy
Oceniliśmy projekt wniosku Komisji i wskazując na pozytywne zmiany, a także istotne luki, w odniesieniu do których przedstawiamy konkretne zalecenia oparte na danych z naszych badań z 2024 r. dotyczących wdrożenia SFDR przez 15 uczestników rynku finansowego i 43 produkty finansowe.
Chociaż jaśniejsze kategorie produktów stanowią krok naprzód, nasze wnioski wskazują na ryzyko występowania luk w trzech kluczowych obszarach.
1. Osłabienie porównywalności dzięki możliwości elastycznego filtrowaniu skutków pozytywnych i negatywnych
Sposób, w jaki można wybierać i oceniać pozytywny wpływ danego produktu, pozostaje bardzo otwarty i niejasny, uczestnicy rynku finansowego mogą opierać się na własnych, subiektywnych kryteriach.
- SFDR powinno wprowadzać bardziej rygorystyczne wymogi dotyczące ujawniania informacji, w tym informacji na temat sposobu pomiaru zgodności.
Tymczasem przekazywanie konkretnych informacji na temat potencjalnych negatywnych skutków, jakie produkt inwestycyjny może mieć dla środowiska i społeczeństwa (znanych jako główne negatywne skutki lub PAI), pozostaje całkowicie dobrowolne i może opierać się na informacjach jakościowych.
- SFDR powinno wymagać niezbędne minimum obowiązkowych, znormalizowanych informacji, które powinny zostać określone przez Komisję (w ramach jej przyszłych prac nad regulacjami technicznymi poziomu 2), obejmujących podstawowy zestaw wskaźników dotyczących zmian klimatu, różnorodności biologicznej i praw człowieka dla produktów finansowych we wszystkich kategoriach (podstawy ESG, transformacja i zrównoważony rozwój).
Powyższe zalecenia są niezbędne do zapewnienia porównywalności i wyrównania szans poprzez zapobieganie przypadkom greenwashingu. Nasze badania wykazały potrzebę wprowadzenia lepszych, jaśniejszych i weryfikowalnych kryteriów selekcji.
2. Skrótowe odniesienie do benchmarków klimatycznych i rozbieżności w zakresie praw człowieka
Produkty finansowe mogą być prezentowane w kategoriach „Transformacja” lub „Zrównoważony rozwój” wyłącznie poprzez śledzenie unijnych benchmarków klimatycznych, z pominięciem innych wymagań dotyczących danej kategorii — w tym wykluczenia ekspansji paliw kopalnych i ujawniania informacji PAI.
- Rozporządzenie powinno zapewnić, aby produkty oparte na benchmarkach nadal podlegały tym dwóm wymogom.
Tymczasem wyłączenia związane z wpływem na prawa człowieka opierają się na inicjatywie ONZ Global Compact, która nie jest zgodna z szerszymi ramami UE odnoszącymi się do wytycznych ONZ dotyczących biznesu i praw człowieka.
- SFDR powinno zapewnić spójność prawną i zgodność z obowiązującymi międzynarodowymi standardami rynkowymi w zakresie odpowiedzialnego prowadzenia działalności gospodarczej i należytej staranności w zakresie praw człowieka.
3. Poziomy inwestycji
Wniosek dotyczy produktów sklasyfikowanych tak, aby zapewnić, że 70% portfela wspierało wybraną strategię zrównoważonego rozwoju lub, alternatywnie, aby 15% portfela było zgodne z taksonomią UE. Jednakże poziom ten jest już mocno zaniżowny względem obecnych praktyk rynkowych. Nasze badania pokazują, że inwestorzy przeznaczali średnio co najmniej 90% inwestycji na cele związane z ochroną środowiska lub kwestiami społecznymi lub na cele związane z inwestycjami zrównoważonymi.
- SFDR powinno podwyższyć te progi do 80% (kategoria „Podstawy ESG”) i 90% (kategorie „Transformacja” i „Zrównoważony rozwój”) oraz zwiększyć alternatywę taksonomii do 25%.
Ponadto 10-procentowy limit marketingu związanego ze zrównoważonym rozwojem dla produktów niesklasyfikowanych – w połączeniu z brakiem jasnego zastrzeżenia – grozi zatarciem różnicy między produktami regulowanymi a nieuregulowanymi.
- Rozporządzenie powinno obniżyć ten odsetek do 5% i wprowadzić jasne zastrzeżenie dotyczące niezgodności, aby uniknąć wprowadzania inwestorów w błąd.
Jakie to ma znaczenie?
SFDR powinno zapewniać inwestorom proste, porównywalne i przydatne przy podejmowaniu decyzji informacje. Bez silniejszych zabezpieczeń zmienione rozporządzenie grozi utrzymaniem fragmentarycznych ram, które sprzyjają greenwashingowi.
Zbliżające się negocjacje stanowią kluczową okazję do zapewnienia, że SFDR osiągnie swój pierwotny cel: wzmocnienie pozycji inwestorów, ograniczenie greenwashingu i mobilizacja kapitału na rzecz przejścia na gospodarkę zeroemisyjną.
Kolejne kroki
Parlament Europejski i Rada opracują teraz swoje stanowiska przed sfinalizowaniem negocjacji z Komisją. Po uzgodnieniu ram poziomu 1 zostaną opracowane szczegółowe zasady w ramach regulacyjnych standardów technicznych poziomu 2. Proces ten ma trwać co najmniej do 2028 r.
Analizę w języku angielskim można przeczytać tutaj.
